هنر و ادبیات
ویلیام استیگ از کارتونیست های بزرگ امریکا بود که در نیویورک در خانواده ای کلیمی -لهستانی زاده شد.او اثر شرک را خلق کرد که دریم ورکز انرا به صورت انیمیشن در اورد.او در دهه ۱۹۳۰ در نیویورکر گل کرد و معروفیت زائد الوصفی یافت.کتاب تصویری شرک در ۱۹۹۰ ظهور یافت.استیگ در ادبیات کودکان نام جاودانه ای خواهد یافت.
استیگ سلطان کارتون
شرک
سیلیکون ولی در سان فرانسیسکوست و مهد نواوری در امریکاست.اکثر مهندسان در انجا زندگی سخت و فشرده ای دارند،افسردگی ،انزوا و مصرف مواد مخدر و الکل و خودکشی در انجا نرخ بالایی دارد.سرمایه گذاری های ماجراجویانه ای در انجا روی می دهد و صنایع تکنولوژی پیشرفته از انجا بر می خیزد.فردریک ترمن پدر سیلیکون ولی است.پدر فردریک کسی بود که تست هوش را در امریکا گسترش داد.او در شیمی و مهندسی الکتریک در دانشگاه استانفورد درس خواند و با تاسیس پارک صنعتی استانفورد بذر سیلیکون ولی را کاشت.بسیاری از غولهای سیلیکون ولی شاگردان او در دانشگاه استانفورد بودند.
مانوئل کاستلز متفکری ارزشمند در حوزه ی علوم اجتماعی است.دوست عزیز مهران نصر زمانی از او با من سخن گفت.جدیدن گفت وگوهایی با مانوئل کاستلز را خواندم و ندیده عاشق کتاب های عصر اطلاعات او شدم.در این مصاحبه از همه چیز گفته می شود.از تکنولوژی های اطلاعاتی ،سیلیکون ولی ،فنلاند ،بنیادگرایی ،هویت ،اقتصاد جنایی و...کاستلز متفکری اسپانیولی است که در برکلی درس می دهد.او گرچه انارشیست بوده است و سوابق ضد فرانکویی داشته است اما در اثارش محققی منصف است.
توماس مان با روی کار امدن نازیها از المان گریخت.از لوس انجلس سر دراورد .نخستین اثر او رمان خاتواده بودن بروک است که از زوال یک خانواده اشرافی در قرن ۱۹ می گوید.رمان کوه جادو جامعه پیش از جنگ جهانی اول و دکتر فاستوس پیش از جنگ جهانی دوم را تصویر می کند.رمان او بوی تباهی و مرگ می دهد و از طنز نیز خالی نیست.نویسندگی حرفه نیست بل نفرین است.رمان کوه جادو احتمالن از نیچه عنوانش را گرفته است.اسایشگاه برگ هوف در کوه جادو نماد اروپاست.
برتولت برشت جوانی سرکش بود.انشای او در مدرسه زیر عنوان مرگ در راه وطن اینچنین بود :وداع کردن با زندگی همیشه دشوار است چه در بستر و چه در جبهه جنگ.این انشا جنجالی افرید.در مونیخ پزشکی خواند.او فن بیگانه سازی در تئاتر را پایه نهاد.او توجه ویژه ای به مردم کوچه و بازار داشت و از معنویات صرف می گریخت.در اپرای یک پولی به استقلال هنری رسید.در ۱۹۳۳ با دیوانگی های هیتلر از المان گریخت.اثار برشت را در جلوی اپرای شهر برلین سوزاندند.ادم خوب سچوان از نمونه های بیگانه سازی است.مادر کوراژ و بچه هایش ضد جنگ است .برشت از مریدان چارلی چاپلین بود.برشت به هالیوود هم راه یافت اما در دادگاه مبارزه با عقاید کمونیستی حضور یافت.در برلین شرقی در ۱۹۴۹ گروه تئاتر برلین را افرید.در ۱۹۵۶ دیده از جهان فروبست.
پدر هرمان هسه مبلغ مذهبی در جنوب اسیا بود و مادرش در هند متولد شد و دختر هند شناسی معروف بود.هرمان زیر تاثیر ریلکه ترانه های خیال انگیز را سرود.به هند سفر کرد و با برهمنان اشنا شد.طبع زودرنج او قساوت های جنگ جهانی نخست را بر نمی تافت.تعادل روانیش را از دست داد.در ۱۹۱۹ رمان دمیان و بعدن سیذارتا را نوشت.در ۱۹۲۴ به تابعیت سوییس در امد.قهرمانان هسه در پی رستگاری هستند.از نظر دکتر تورج رهنما زبان المانی دان ایران رمان گرگ بیابان از پاره ای جهات به بوف کور هدایت شبیه است.لحن بدبینانه هر دو که یکی تحت تاثیر نیچه و دیگری خیام.
اینک ای دل ،باغ های ناشناس را بسرای،
باغ های شاداب ،روشن و دست نیافتنی را .
برای اب ها و گل های سرخ اصفهان و شیراز
عاشقانه نغمه بیاغاز
وبه تحسین این بی همتایان بپرداز.
راینر ماریا ریلکه شاعر المانی زبان پراگ
کافکا در خانواده ای کلیمی در پراگ به دنیا امد.در ۱۹۱۲ رمان امریکا را نوشت .او به سوسیالیسم و طبقه کارگر باور داشت.رمان محاکمه با این جمله اغاز می گردد :باید کسی به یوزف کا افترا زده باشد چون او را بدون انکه خلافی مرتکب شده باشد یک روز صبح بازداشت کردند.رمان قصر نیز مداوای بیماری عصر ما را در نظر داشت.داستان مسخ از مسخ گرگور سامسا کارمند سیار اداره به حشره ای می گوید چنانکه حتا خواهر سامسا به پدر می گوید :پدر تنها راه حل این است که گرگور به درک واصل شود.
هاینریش بل در ۱۹۱۷ در کلن زاده شد.پدرش درودگری زحمتکش بود.از سال ۱۹۳۹ تا ۴۵ در جبهه های گوناگون خدمت کرد و چندین بار مجروح شد.در رمان بیلیارد در ساعت نه و نیم سرنوشت سه نسل توصیف می شود که هر یک از انها به نوعی در ساختن یا انهدام صومعه ی سنت انتون دست دارند.قهرمان داستان از کشیشان انتقام می گیرد چون در زمان هیتلر از او حمایت کرده بودند و اینچنین صومعه را خراب می کند.رمان عقاید یک دلقک نظر انتقادی نویسنده درباره کلیسای کاتولیک است.در ۱۹۷۱ رمان عکس دسته جمعی با بانو را نوشت که به باور بسیاری از منتقدان بهترین اثر بلند اوست.بل به هنر برای هنر باور نداشت و در عرصه سیاست از گروه بادر ماینهوف حمایت می کرد.
فریدریش دورنمات از نویسندگان بنام سوییس و المانی زبان است.طنزی گزنده دارد و کمدی را پاسخی به تراژدی تاریخ می داند.المانی ها با جنگ جهانی دوم تراژدی زندگی خودرا نوشتند و اکنون نوبت کمدی است.دورنمات میداند که تراژدی نیاز به قهرمانان استوار دارد و تنها کمدی قادر است موقعیت انسان امروز را نشان دهد.نمایشنامه دیدار بانوی سالخورده نشانگر نیروی شیطانی پول در اجتماعات امروز است.نمایشنامه رادیویی پنچری نیز از کمدی های زیبای اوست.کمدی فیزیکدانان نشان می دهد که نوابغ فیزیک فقط در تیمارستان ازادند.
Helene Schjerfbeck
Hugo Simberg
Robert Wilhelm Ekman
Akseli Gallen-Kallela
An ant, drawn by Reidar Särestöniemi.
یکی از بزرگان مکتب رمانتیسیسم المان ،کاسپار دیوید فریدریش است.نقاشی او امیخته ای از منظره ،عرفان و مذهب است.از سمبل صخره برای ایمان و از مه برای مرگ استفاده می کند.در نقاشی های او احساسی از بیکرانگی و استعلا درک می گردد
بالاخره در ورطه افسردگی شدیدی افتاد و در اثر سکته فلج شد.
ماکس ارنست المانی از بزرگان مکتب دادائیسم و سوررئالیسم است.در زیر چند کار از او امده است:
جنگل
جنگل و کبوتر
لپ لپ
واسیلی کاندینسکی از بزرگان مکتب نقاشی تجریدی است.او می کوشید که نقاشی چون موسیقی باشد.موسیقی احساس نابی می دهد و نقاشی هم باید با شکل و رنگ همان احساس را ایجاد کند.او موسیقی شناس هم بود و از علاقمندان به مادام بلاواتسکی عارفه روس بود.
سوررئالیسم ابتدا توسط گیوم اپولینر در توصیف نوشته اش به کاررفت.بعدن اندره برتون رهبری این گروه را به عهده گرفت.او شیفته فروید بود و در ناخوداگاه و ذهن خودکار کنکاو می کرد.نقاشی سوررئالیسم اما به کارهای هیرونیموس بوش نقاش فلاندری باز می گردد.رنه ماگریت و سالوادور دالی از بزرگان این مکتب بودند.
رنه ماگریت بلژیکی
|
Persian Letters |
|
Artist: René Magritte |
مارک روتکو در خانواده ای کلیمی در لتونی زاده شد.او دوست نداشت که او را اکسپرسیونیست انتزاعی بنامند.او می گفت :
I am not an abstract painter. I am not interested in the relationship between form and color. The only thing I care about is the expression of man's basic emotions: tragedy, ecstasy, destiny
او از انوریسم ائورت ناشی از فشار خون بالا رنج می برد .دستور دکتر را فراموش کرد و سیگار فراوان و الکل زیاد مصرف می کرد.در ۱۹۷۰ در استودیوی خود در نیویورک داوطلبانه به زندگیش پایان داد
امریکا با سبک اکسپرسیونیسم انتزاعی معروف است که جکسون پولاک از بزرگان این مکتب محسوب می گشت.هنر نقاشی مدرن که با کوبیسم اغاز شد از عمق به سطح امده است.پرسپکتیو از بین رفته است.تجربه فردی نقاش و تاویل مخاطب اهمیت یافته است.تجرید و انتزاع و احساس ناب اولویت یافته است.جکسون پولاک بعد از در گیری مزمن با الکلیسم در اثر حادثه تصادف رانندگی در گذشت.
ادوارد مونک از پیشگامان نقاشی اکسپرسیونیسم و نروژی بود.منتقدی می گوید سبک اکسپرسیونیسم از شمال اروپاست که برودت هوا طبع افسرده ای را ایجاد می کند.در تابلوی جیغ درماندگی از در و دیوار می ریزد.نازیها هنر او را منحط دانستند و از موزه مونیخ جمع کردند.این حادثه دل مونک را سوزاند.او هماره المان را کشور دوم خود می دانست.مونک استودیویی در اسلو بر پا کرد ودر هشتاد سالگی درگذشت.
در دهه ۱۹۵۰ نخستین کامپیوترها با لامپهای خلا ایجاد شد.در اواخر ۱۹۵۹ ترانزیستورها در دسترس بودند .ترانزیستورتوسط سه دانشمند به نام های شاکلی ،براتین و باردین ساخته شد.اساس ان بر پایه نیمه رساناهاست.سیلیکون از نیمه رساناها محسوب می گردد.بنابراین نسل دوم کامپیوترها بر اساس جایگزینی ترانزیستور به جای لامپ خلا ایجاد شد.همزمان برنامه نرم افزاری نیز پیشرفت نمود.در ۱۹۶۶ سومین نسل کامپیوتر زاده شد.کیلبی ،ای سی را اختراع کرد.ای سی تراشه ای است که در ان هزاران ترانزیستور وجود دارد.این تکنولوژی را یکپارچه سازی کلان گویند.و بعدن تکنولوژی یکپارچه سازی بسیار کلان روی داد یعنی چندین میلیون ترانزیستور در ای سی.
سازندگان ترانزیستور
دیشب مصاحبه ای با رمضان کدیروف رییس جمهور چچن را می دیدم.رمضان از حمایت ولادیمیر پوتین برخوردار است و مدال قهرمانی روسیه را هم دریافت کرده است.گری گاسپاروف ناراضی روس او را رهزن لقب داده است.فضاحت جنسی او هم تا حدودی چهره وی را مخدوش کرده است.
سسو هایا کاوا بازیگر ژاپنی نقش بزرگی در انقلاب نگاه داشت.چنانکه می دانیم فیلمهای نخستین بزن و در رو بود.حرکت های اغراق گونه و پرتاب کیک خامه ای به سوی هم.بعدن انیمیشن این نقش را بر عهده گرفت و با گریفیث ،تعلیق ،نگاه ،کلوزاپ و تدوین ،معصومیت و هرزگی سینمای گذشته از بین رفت و تکنیک درون گرایانه و زیر پوستی امد.هایا کاوا بازیگر فیلم کلاهبردار سیسیل ب دومیل بازیگری متکی بر نگاه را با هنر شکم ایفا کرد.این سکون حلوی دوربین انقلاب بزرگی در سینما بود.مرگ ،تراژدی و اضطراب با این تکنیک به سینما راه یافت.
سسو هایاکاوا
نگره مولف در سینما در فرانسه زاده شد.انری لانگلوا بنیانگذار سینماتک فرانسه ،نویسندگان کایه دو سینما و اسپری ،بازن ،تروفو و...افرینندگان این شیوه نقد بودند.در فرانسه زیر حکومت ویشی (دست نشانده نازیها )نمایش فیلمهای امریکایی ممنوع بود.بازن مدافع واقع گرایی در سینما بود.او از سبک ایزنشتاین و اکسپرسیونیسم نفرت داشت.او می گفت طبیعت هماره خوش عکس است.او عاشق نو واقع گرایی ایتالیا ،سینمای ولز ووایلر و ستایشگر روسلینی بود.
خوزه ماریا اسکریوا کشیش اسپانیایی ،اپوس دای را ایجاد کرد که به زعم گروهی مهمترین قدرت در تشکیلات کاتولیسیسم است.اسکریوا توسط پاپ جان پل دوم ،کانونایزد شد (مقدس اعلام گردید).در سیاست ،حمایت از ژنرال فرانکو ،ژنرال پینوشه ،فوجی موری و سمپاتی با هیتلر از ویژگیهای این گروه بود.
در بلژیک منطقه ای به نام والونیا وجود دارد که فرمانده فاشیست بلژیک (رکسیست ها )از انجا بود.لئون دگرل رجعت به ارزشهای کاتولیکی و مخالفت با دموکراسی را وجهه همت خود نمود و با نازیهای هیتلری همراهی کرد.پس از سقوط نازیها به اسپانیا فرار کرد ولی عودت داده نشد و در همانجا درگذشت.
زمانی در امریکا نظر دموکراسی هسته ای مطرح بود که طبق ان هیچ ذره ای از ذره ی دیگر بنیادی تر نیست.اما گلمن و زوایک نشان دادند که پروتون از ذرات کوچکتری به نام کوارک یا اس تشکیل شده است.گلمن نام کوارک را از کتاب بیداری فینگان از جیمز جویس انتخاب کرد و زوایک نام انرا اس گذاشت.گل مان که جو امریکا را می دید نظرش را در اروپا چاپ کرد ولی زوایک در اروپا بود و اصرار داشت تا نظرش را در امریکا چاپ کند ولی امریکایی ها زیر بار نرفتند.
دکتر زوایک روسی الاصل و یهودی
زوران دیندیج رویه ای طرفدار غرب داشت و در انقلاب بولدوزر که به سقوط میلوسویچ انجامید نقش کلیدی داشت.سیاست های اصلاح طلبانه اقتصادی او هم به مذاق کلان زمون از مافیای صربستان خوش نمی امد.او توسط گلوله ای از پا در امد.
ژنرال ماهیلوویچ رهبر چتنیک های صربستان
کلنل ماهیلوویچ پس از اشغال یوگسلاوی توسط نازیها ،چتنیک ها را انسجام بخشید و بر ضد نازیها مقاومت کرد.چتنیک ها با نازی ،فاشیسم ایتالیا و اوستاشی کروات ها مردانه جنگید.چتنیک ها رویالیست بودند.بعدن کمونیست های تیتو او را به اعدام محکوم کردند.
انته پاولیچ و هیتلر
انته پاولیچ از فرماندهان استاشی (نازی کروات )در دهه ۱۹۳۰ بود.او از طریق گروه تروریستی خود ،صربها ،یهودی ها ،کولی ها و کروات های کمونیست را از بین می برد.ژنوسید صربها توسط پاولیچ هرگز مورد توجه قرار نگرفته است.در دهه ۱۹۵۰ او در بوینوس ایرس ارژانتین هدف گلوله قرار گرفت و گلوله ای به نخاعش رفت.بعدن در یک بیمارستان المانی در مادرید درگذشت.این سو قصد یا توسط چتنیک های صرب بوده است یا توسط اطلاعات تیتو.الله اعلم بالصواب.
باید ببینیم برنده نوبت دوم انتخابات صربستان چه کسی می شود.ایا نیکولیچ رییس جمهور می شود یا تالیچ.اگر نیکولیچ بشود صربستان به سمت راست افراطی می رود و روابطش با روسیه محکمتر می گردد و اگر تالیچ بشود روابط این کشور تاریخی با غرب بهتر می گردد.
تامیسلاو نیکولیچ
بوریس تادیچ
اگر امریکا ،تام و جری دارد.شوروی هم نو-پوگودی داشت.استودیوی سویوز مولتفیلم در مسکو در دهه ۱۹۳۰ زاده شد و کار تهیه این انیمیشن هم از اوست.داستان گرگی خبیث و خرابکار که به دنبال خرگوش است.
الکساندر پتوشکو را والت دیسنی شوروی لقب دادند.پتوشکو به فانتزی حماسی علاقه داشت.از کارهای وی می توان به قصه تزار سلطان اشاره کرد که از چامه های پوشکین گرفته شده است
او به حماسه های روسی چون سادکو توجه داشت.
انیمیشن دنیای زیبایی دارد .از زشتی دنیای کنونی در ان نشانی نیست.انیماتورها زندگی ما را رنگ نمودند.
بوبک ولولک از انیمیشن های لهستانی بود.مرحوم ولادیسلاو نهربکی انها را افرید.
این انیمیشن ها در دهه ۱۹۶۰ افریده شد و داستان دو دوست است.
رکسیو هم در لهستان بسیار معروف است.
پت و مت یک استوپ موشن چکسلواکیایی است.کاری از مرحوم بنس و اقای جیرانک
Lubomír Beneš grew up on an outskirt of Prague, in Prague 9 – Hloubětín. Since he was very good at art, his parents paid him private art lessons. Here he studied drawing, painting and script.
On the basis of a competition he was accepted to the studio of animated film “Bratři v triku” after his military service. Here he got step by step acquainted to all the techniques of animated film.
In 1967 the joined Mr. Jiří Trnka and one year later he filmed here his first animated film – “The Homo”.
Beneš’s first puppet film “I back your pardon“ dates to 1974. Since then, he filmed in the “Krátký film Praha” studios tens of puppet, animated and even special animated films using cut-out phases.
In 1990 Mr. Beneš founded with other authors an author studio, where he created until his death.
